Blad Roeien: Vermeulen en Vellenga toch maar naar Milaan

Omslag maandblad Roeien juni 2003

Vermeulen en Vellenga toch maar naar Milaan. Dat is het hoofdartikel van het blad Roeien in de maand juni. Voor 10 euro kan nog een abonnement worden afgesloten voor dit jaar. De april en mei nummers worden je dan nog toegestuurd. Meer info bij [e-mailadres verwijderd].
,,Ik vind het eigenlijk wel bruut”, oordeelde Matthijs Vellenga terwijl de roeier videobeelden van zijn start van de eerste wereldbekerwedstrijd in Milaan bekeek op een computerscherm. Elkaars roeistijlen analyserend, praatte men zaterdagavond na in de lobby van een hotel op een pleisterplaats aan de ringweg van Milaan over het eerste echte internationale roeitoernooi van dit jaar.

Verder in het juni nummer van het blad Roeien: In Kort Nieuws het bericht dat voormalig medewerkster van de Stichting Roeivalidatie, Rita van Driel, benoemd is tot lid van de IOC-commissie voor de Paralympics. Hierin heeft zij samen met ZKH Prins Willem Alexander zitting in. Ook het bericht dat bondscoach Susannah Chayes geslaagd is voor de cursus ‘Master Coach in Sports’ van het NOC*NSF. Bij het stuk over de World Cup in Milaan een kader over de verschillende selecties bij de zware mannen en een kader over de winnende junioren twee zonder van Merel Steinweg en Ellen Maas op de internationaal hoog aangeschreven Junioren Regatta in M¸nchen. Twee aardige verhalen met veel foto’s over de Martini Aegir Lustrumwedstrijden. Aandacht voor de race tussen de re¸nisten achten van de Olympische Spelen van ’72 in Munchen en de Henley-acht, die in 1970 aldaar de Ladies Challenge Plate won; en aandacht voor het gehouden Symposium over de medische kijk op de sport. In het EYK wetenswaardigheden over de roeiende eerstejaars ploegen en foto’s van de Aegir zware en lichte mannen achten.  De Challenge Cup tussenstand beschreven door Thijs Koetsier. Een uitgebreid verslag met mooie foto’s van de Laga Ringvaart en Hart van Holland. Koos Bauman is weer in de problematiek rond de kamprechterij gedoken. Nu een artikel over de rol van een kamprechter tijdens een wedstrijd. Wat mag hij wel en wat mag hij niet? In het kader van de breedtesport een stuk over de 25-jaar bestaande, en hard groeiende vereniging Pontos uit Lelystad. Een stuk over de B-accomodatie van de Watersportbaan Tilburg, met aandacht voor de grote verbouwing aldaar, met de nadruk op de nieuwe huisvesting van roeivereniging TOR In de ‘Stelling’ deze maand de actuele discussie over het nut van ‘time-trialen’ en ‘seat-racen’. Een nuttig selectiemiddel of verspilling van energie? CoryfeÎen als Jan Klerks, Diederik Simon en Gijs Vermeulen komen aan het woord. In ‘Ingelijst’ een oud oorlogsnummer van het blad ‘Roeien’ dat de heer Poelenije ons toestuurde. Hij vond het blad (nog in de originele postwikkel gebonden) in de paperassen van zijn vader en stuurde het de redactie toe. Jeroen van Renesse heeft het doorgenomen en er een kleine samenvatting van gemaakt. De voorkant van het blad uit januari 1943 is tevens afgedrukt. in ‘Media’ wordt aangehaald hoe de verschillende kranten (Volkskrant en NRC) probeerden uit te leggen voor de lezende leek hoe de selectie van het vlaggeschip van de KNRB, de zware mannen dubbelvier, is verlopen. Uit het Parool een stuk beschreven over hoe het bestuur van Okeanos in de val van de journalist is gelopen. Erica Meijer verhaalt over de succesvolle uitwisseling tussen junioren schaatsers en roeiers bij Het Spaarne in Haarlem. Na in november, op de roeidag een plan te hebben bedacht om roeien te stimuleren, werd een overeenkomst gesloten met de IJsclub in Haarlem. Schaatsers kwamen roeien en roeiers kwamen schaatsen. En dat leerden ze elkaar. Uiteindelijk mochten de schaatsers de derde les met (oud) wedstrijdroeiers in de boot 500 meter hard roeien. Een ‘In Memoriam’ van de oud-redacteur van ‘Roeien’, en roeifanaat, Henk Schrik. Weer een nieuwe bijdrage in de nieuwe populaire rubriek ‘RoeipoÎzie’. Roeibeelden van beeldhouwer John de Bont. In de ‘Beste Stuurlui’ een bijdrage van Hanneke Schotman over het wel degelijk bestaande nut van het regioroeien.

Gerritjan Eggenkamp vergeleek de start van de Nederlandse lichte twee-zonder die goud won met ‘een naaimachientje dat van start gaat’. Eggenkamps ploeggenoten zagen stilstaande beelden waar ongelijkheid beeldbepalend was. “Het is beter dat Bartman dit niet ziet”, luidde hun gezamenlijke conclusie. Gijs Vermeulen vreesde: “Je zult ons allebei wel duidelijke zien zitten”. De slagroeier van de dubbeltwee is tien centimeter korter dan de sterke boeg Vellenga.

Af en toe slenterde een roeier naar het benzinestation langs de Autostrada, ongezonde versnaperingen waren daar aanzienlijk goedkoper dan in het hotel, hadden de Nederlanders ontdekt. Ondertussen omarmden Femke Dekker en Froukje Wegman de bijna twee koppen kleinere Stefano Garzelli. De vrouwendubbel wilde dolgraag met de wielrenner op de foto. Op Gilberto Simoni, de renner die een dag later de Ronde van Italië op zijn naam zou schrijven, durfde het tweetal niet af te stappen. Vellenga sloeg het tafereel hoofdschuddend gade: “Vreemd dat die gasten in zo’n pauperhotel zitten. Niet dat het hier zo slecht is hoor, maar toch.”

De 25-jarige student economie werd de laatste twee weken vaker verrast. Samen met Gijs Vermeulen werd de voorwedstrijd gewonnen. “Ik realiseerde me halverwege de race opeens dat we eerste zouden kunnen worden”, zei Vellenga. Bondscoach Jan Klerks had zijn jongens gewaarschuwd: “Wees niet verbaasd als je plotseling mooie dingen gaat doen, schrik niet als je opeens voorligt.” Vrijdag plaatsten beide voor de dubbelvier uitgeselecteerde roeiers zich voor de finale op roeibaan Idroscalo. Op het twee kilometer lange kanaal dat in de jaren ’20 in opdracht van de fascistische dictator Mussolini werd aangelegd als landingsbaan voor watervliegtuigen, eindigden Vermeulen en Vellenga als vierde. Wereldkampioen Hongarije bleef steken op de zesde plaats. Terwijl de herrezen dubbelvier in Essen roeide, stapte Vellenga in Amsterdam voor het eerst met Vermeulen in de dubbeltwee. De roeibond gaf de atleten de mogelijkheid de Worldcup in Milaan te starten, de roeiers bedankten evenwel vriendelijk. “Het gaat stroef, ik vrees dat het helemaal niets wordt”, had Vellenga na dat eerste trainingsweekend helaas moeten vaststellen. Met zijn 22-jarige ploeggenoot werd vrijwel alleen over een te formeren vier-zonder gesproken. Totdat de roeiers besloten een week niet over de mogelijkheden van een boordvier te praten. “Door die selecties werd alleen over roeien geouwehoerd. We waren het een beetje zat, het werd tijd om aan te pakken. Niet meer lullen, gewoon roeien. Tot op heden werkt dat vrij aardig”, aldus een tevreden Vermeulen ten zuiden van de Alpen.

Met de ervaren succescoach Klerks op de kant boekte de boot op roeibaan Hilvarenbeek (wegens de Hollandia Roeiwedstrijden werd in Tilburg getraind) zoveel progressie dat werd besloten toch met de selectie naar Italië te reizen. Ook Nico Rienks werd om raad gevraagd. De roeier die in 1988 met Ronald Florijn olympisch goud won en met Henk Jan Zwolle in 1990 de wereldtitel en in 1992 brons veroverde in Barcelona, zei dat een ‘dubbel’ snel moest klikken en adviseerde sowieso de wereldbekerwedstrijd te roeien. “

Matthijs Vellenga / Gijs Vermeulen

Maar met de andere, mindere trainingen in ons achterhoofd bleven we sceptisch\”, zei Vellenga. Een slecht resultaat zou op de koop worden toegenomen. Plannen om de twee in een vier-zonder te zetten, werden in Italië verscheurd. Hoofdcoach René Mijnders stelde tevreden vast dat \”zelfs met drie sterke landen erbij\” de dubbeltwee zou zijn gekwalificeerd voor de Spelen van Athene. Vellenga roeide vorig jaar in de vier-zonder die vijfde werd bij de WK. Zijn voormalige ploeggenoten wonnen nu brons in Milaan. Rancuneus was Vellenga geenszins. Integendeel, de dubbeltwee kwam het viertal door bouwhekken rond het erepodium feliciteren. Al voor de selecties had ook Vellenga het nieuwe kwartet tot snelst mogelijke combinatie bestempeld. De vriendelijke roeier begon zijn carrière in 1999 in een eerstejaars acht van Skøll die het hele seizoen domineerde. Eigen twijfels over z’n scullkwaliteiten werden in Milaan nog steeds niet volledig weggenomen.

Maar de vierde plaats bij een sterk bezet internationaal toernooi en zijn vierde plaats in de skiff bij de Randstad Regatta, achter zijn nieuwe ploeggenoot Vermeulen, gaven hem zelfvertrouwen. Vermeulen is roeier op techniek pur sang. In de Italië zorgde hij ervoor dat de boot al na tien halen ging ‘lopen’. Menig opponent deed daar drie maal zo lang over. Vermeulen, als jeugdroeier bij Die Leythe in 1996 begonnen, bepaalde het tempo en regelde dat er een cadans ontstond waardoor Vellenga zo effectief mogelijk kon volgen.

Wereldroeibond FISA ontkende dat bewust wereldbekerwedstrijd in Milaan werd gehouden als generale repetitie voor de wereldkampioenschappen eind augustus. Maar als de Worldcup maatgevend is voor komend WK, dan belooft het niet veel goeds. Een aantal hoge functionarissen onderwierp alles aan grondige inspectie. Het startsysteem functioneerde haperend. Communicatie met roeiers interesseerde de wedstrijdleiding totaal niet. Bij de voorwedstrijden van de skiff moesten roeiers ruim tien minuten in de regen afwachten of ze getroffen zouden worden door een onweersbui. Via portofoons bereikte informatie van de naast de baan liggende meteo-dienst van vliegveld Linate de kamprechters. De bui zou net langs de baan in de richting van Monza wegtrekken. Zonder gevaar voor de roeiers. De mannen op het water werd echter niets verteld.

Italiaanse skiffeur breekt riem

Een Italiaanse skiffeur brak in de eerste honderd meter na de start zijn riem. De race werd niet gestopt. Doorweekt moest de roeier een uur op het startponton wachten totdat een bootje hem naar de kant bracht. Met zijn boot op de nek liep hij op blote voeten 1500 meter terug naar het botenterrein. ‘s Middags mocht hij als extra roeier een herkansing varen. De roeiers van de Nederlandse dubbelvier mochten de finishfoto, waarop duidelijk werd dat ze 4/100ste van een seconde achter thuisland Italië eindigden, niet bekijken. Een welwillende kamprechter gaf de foto later in het hotel aan de roeiers. In het perscentrum had men de grootste moeite artikelen en foto’s te verzenden. Een Britse journalist spendeerde 25 euro om één e-mail te versturen, een fotograaf had meer dan twee uur nodig om vijf foto’s naar zijn krant te sturen. Via zijn mobiele telefoon ging dat sneller dan via de vaste lijnen die de organisatie beheerde. NOS-verslaggever Piet Teeling was een dag bezig met het regelen van electriciteit en een ISDN-telefoonlijn om de Nederlandse televisie en radio te kunnen bedienen. Uitslagen waren alleen voor schrijvende pers direct beschikbaar. Opvallend was de machteloosheid van de wereldroeibond. Alles lag in handen van de Italiaanse commitee, haar organisatie had geen invloed, zei FISA’s communicatie manager.

Een gouden medaille voor Joeri de Groot en Karel Dormans in de niet-Olympische lichte tweezonder-stuurman

“Jemig, wat een blikken”, zei Marit van Eupen tegen Joeri de Groot en Karel Dormans die in het ochtendlijke ‘omlijstingsprogramma’ grote gouden, maar tevens kitscherige plastic medailles wonnen. “Zijn ze gevuld met chocolade?” vroeg de lichte roeister zich watertandend af? Door een blessure van Alwin Snijders bleef de lichte vier-zonder achter in Amsterdam. De Groot sloot uit dat hij in de niet-olympische lichte twee-zonder dit jaar een mooie medaille zal gaan halen. “Ik roei om naar de Spelen te gaan. Dat kan niet in de twee-zonder. Dus willen we dit jaar de vier kwalificeren”, zei De Groot van Thêta resoluut. Verenigingsgenoot Dirk Lippits ontbrak in de eindstrijd, hij won de B-finale. ,,Ik baal nu stevig. Maar vorig jaar was ik te vroeg in vorm dus misschien is het wel goed zo”, zei Lippits na zijn wedstrijd.

De herenigde lichte vrouwen dubbeltwee, het Nereus-duo Van Eupen en Kirsten van der Kolk roeide in een nieuwe PR naar zilver. Even later opnieuw tevreden gezichten bij Michiel Bartman, Diederik Simon, Geert Cirkel en Gerritjan Eggenkamp. “Gelukkig kunnen we de snelheid nog halen”, zei Simon. Polen won, olympisch kampioen Italie werd tweede. Duitsland ontbrak. “Dat zijn dan meteen de landen waar het om draait”, zei Bartman. Bootswerf Empacher leverde in Milaan een nieuwe dubbelvier aan de Nederlanders. Hun ‘oude’ boot, waar olympisch en WK-zilver in werd gewonnen, zal in Nederland uit de vaart worden genomen. Een nieuw schip kan een halve seconde winst opleveren, zeiden de roeiers. Nadat de vier afmeerde kon de botenwagen op weg naar Nederland. Alleen het schip van de lichte vrouwen bleef achter. Op verzoek van de secure bondscoach Josy Verdonkschot zal Empacher een aantal aanpassingen doorvoeren. Oranje kan tevreden terugkijken op het toernooi in Milaan. Van Eupen: “Kom, we gaan een ijsje eten.”

door Sybrand Treffers