De plaats: Ioannina, een stadje in het noordwesten van Griekenland. Het jaar: 1970. Het is begin augustus en snikheet tijdens dit WK voor Juniores, zoals het evenement in het blad Roeien uit die tijd wordt genoemd. Officieel heet de wedstrijd het ‘FISA juniorenkampioenschappen voor mannen’. Een stille getuige van vroegere tijden, toen de hoge heren van de internationale roeibond er niet over wilden peinzen om vrouwen en meisjes als atleten te zien. Het WK voor Juniores is een verre voorloper van het juniorentoernooi zoals we dat vandaag de dag kennen en een vervolg van het toernooi dat vanaf 1967 in Bled (en een jaar later ook in Amsterdam) als ‘FISA juniorenregatta’ werd georganiseerd. Het evenement in Ioannina wordt gedomineerd door Oost-Duitsland, zoals zovele roeiwedstrijden in die tijd. Nederland stelt teleur. Slechts een ploeg, skiffeur Harald Punt, haalde de finale. De drie andere ploegen gingen in de halve finale teleurstellend ten onder.
Het toernooi in Ioannina lijkt een roei-evenement uit duizenden. Het wordt weliswaar gehouden in een land wat op dat moment geen enkele affiniteit had met de roeisport – iets wat inmiddels wel anders is – en de afwezigheid van Russische atleten doet vermoeden dat ook de roeiwereld te kampen had met de gevolgen van de Koude Oorlog, maar verder voldoet het roeitoernooi in Noord-Griekenland ‘gewoon’ aan de hoge eisen van de FISA. Er is sprake van mooie, maar warme omstandigheden, de medaillewinnaars worden gefeliciteerd door Grieken in traditionele klederdracht, de tribunes zijn zowaar redelijk gevuld en er is sprake van spannende roeiwedstrijden. Dat weten we niet alleen door het eerder aangehaalde verslag in de Roeien, maar ook door een serie kleurenvideo’s.
Ruim een maand geleden berichtten we op NLroei over een nieuw album met kleurenfoto’s van het junioren WK in 1977. In de bijbehorende column werd de stelling losgelaten of NLroei niet een rol moest spelen in het naar buiten brengen van historisch foto- en videomateriaal. Vrijwel gelijk na publicatie werden we benaderd met de vraag of we niet geïnteresseerd waren in een serie filmpjes uit 1970, geschoten door een verschillend aantal personen. Totale duur: ruim 56 minuten! De video begint met een flink aantal trainingen in Rotterdam, onder leiding van Nautilus-coach Wil Jansen. Het (soms zwart-witte) beeldmateriaal is misschien niet altijd even flitsend en het roeien is bij vlagen van bedenkelijk niveau, maar desalniettemin is het een kijkje waard. Niet alleen komen de trainingen van Nautilus voorbij, maar ook een aantal wedstrijden op bekende roeilocaties in Nederland. Zo herkennen we de Amstel, met in de verte de Berlagebrug en dichterbij de nog niet gerenoveerde roeivereniging De Hoop met (een waarschijnlijke) aankondiging voor de Martini, en de Bosbaan, toen nog met vaste tribune.
Het echt leuke materiaal komt pas vanaf een minuut of dertig. Een klein vliegveldje, en vervolgens de wat groene eerste beelden van de roeibaan bij Ioannina, geschoten door reserveroeier Maarten van Kleef. Wat volgt is een uitgebreid beeldverslag van de wedstrijden van de Nederlandse roeiers en medaille-uitreikingen. Met op de achtergrond de Griekse bergen schuiven de ploegen een voor een voorbij, de Nederlanders duidelijk herkenbaar aan het rood-wit-blauw op de bladen, de oranje shirts en de witte broeken. Na de laatste medailles is het tijd om huiswaarts te gaan en eindigt dan ook het beeldverslag van Ioannina. Als kers op de taart volgt nog wel een video van een (onbekende) wedstrijd in naar het lijkt Duitsland.
Het ‘Junioren WK’ verliep voor Nederland, zoals eerder al werd aangegeven, niet echt best. De zesde plek van skiffeur Harald Punt – vier jaar later nog goed voor een zilveren medaille in de lichte skiff tijdens het WK – was de beste prestatie. De Roeien oordeelt treffend: “In ons land blijft het juniores-roeien nog een echte verenigingsaangelegenheid en dat zal voorhands nog wel een wisselvallige aangelegenheid blijven.” Aan de andere kant: verenigingsroeien is nog niet zo gek als een amateuristische bende. Volgens hetzelfde verslag in de Roeien is de Amateur Rowing Association eerder bont dan bond. Om uitgezonden te worden door de Britse roeibond moet je voldoen aan een aantal objectieve tijden. Het ging er dan niet om eenmalig tot die tijd te komen, neen: als een ploeg bijvoorbeeld zes keer had gestart dat seizoen werd het gemiddelde van die tijden gehanteerd. Die kleurrijke geschiedenis van het roeien toch ook.
Foto’s
