Alsof het afgesproken werk was, zo kwamen de Nederlandse ploegen tijdens de finaledag van het EK in Sevilla een voor een binnen op podiumplekken. In totaal behaalde de rood-wit-blauwe equipe zeven keer eremetaal: vijf keer brons, één keer zilver en één keer goud. Het was een honderd procent score, want alle ploegen die de finale haalden roeiden zichzelf naar eremetaal. Een unieke score. Door de medailleregen in Sevilla eindigde de Nederlandse equipe op de zesde plek in het medailleklassement. Het maakt het een van de beste toernooien in de laatste jaren. “Complimenten aan het team”, vond technisch directeur Hessel Evertse dan ook. “Als je zo uit een tumultueuze tijd komt is dat sterk.”
Marie-Anne Frenken beet het spits af voor de Nederlanders. De lichte skiffeuze roeide vrijwel de hele wedstrijd op de derde plek, achter de ervaren Oostenrijkse Michaela Taupe-Trär en het Griekse talent Aiketerini Nikolaidou, die uiteindelijk de titel wist te winnen. Omdat Frenken in de buurt bleef van het leidende duo hoopte de Leidse roeister nog op een misstap van de twee dames voor haar. “Op de 1.250 meter zat een hele sterke push voor mij”, vertelde Frenken na de wedstrijd. “Daar dacht ik: ‘Ik ga het nog één keer proberen om dichterbij te komen’. Vanaf daar was het elke tien halen kijken of het ergens bij hen knapte, maar dat was helaas niet zo.”
De bronzen medaille van Frenken betekende het begin van een lange reeks successen. Maar niet voor iedereen zal de plek op het podium lekker hebben aangevoeld. Mitchel Steenman en Rogier Blink, de Europees kampioenen in de twee-zonder van vorig jaar, waren naar Sevilla gekomen om hun titel te prolongeren. Dat lukte hen niet. De hele race sleurde en werkte het duo om in de top drie te blijven, maar Blink en Steenman konden geen bedreiging vormen voor winnaars Servië en ook de Polen, gisteren nog achter Nederland finishend in de herkansing, bleken een maatje te groot. Rogier Blink kon daarom nog geen glimlach tonen voor het behalen van de bronzen medaille. “Geert Cirkel zegt dat je blij moet zijn met iedere medaille, maar soms duurt dat nog langer”, zei Blink. “Het is een goed resultaat voor een niet zo goed weekend.”
Naast Frenken en het duo Blink/Steenman was ook de zware vier-zonder vooraf getipt als kanshebber op een medaille. Lange tijd leek het er op dat Robert Lücken, Mechiel Versluis, Kaj Hendriks en Boaz Meylink genoegen moesten nemen met zilver. De Holland Vier, toepasselijk roeiend in een boot vernoemd naar een van hun voorgangers, lag namelijk door een door Lücken als “plakkertje” aangeduide mishaal gelijk achter op de Roemenen. Ruim 1.500 meter lang vochten de Nederlanders zich terug, tot de Roemeense boot moegestreden de handdoek in de ring wierp. “We moesten de afterburner erop knallen aan het eind”, vertelde boegroeier Boaz Meylink.
“We kennen het profiel van Roemenië, dat zijn hele harde starters, maar dat houden ze meestal tot de 1.500 vol”, ging Meylink verder. “We hebben gewoon vertrouwen gehouden in de ploeg, en dat heeft zich uitbetaald. Tijdens de race gaf ik calls ‘we liggen nu derde, we liggen nu tweede’, en op de 1.500 ging het supersnel. Toen lagen we opeens eerste. Dan krijgt iedereen een boost en ging-ie nog harder. Dat werkte wel goed.”
Dat Frenken, de twee-zonder en de Holland Vier een medaille pakten was niet verrassend. Dat de vrouwen dubbelvier er opeens met zilver vandoor ging des te meer. De ploeg met Nicole Beukers, Lisa Scheenaard, Sophie Souwer en Wianka van Dorp kreeg op het laatste moment groen licht van de roeibond om mee te gaan naar Sevilla. “Een gok”, zo biechtte coach Diederik Simon achteraf op. “Maar wel eentje die zich heeft uitbetaald. Ik had er gewoon een goed gevoel bij. Om eerlijk te zijn had ik niet verwacht dat ze zilver zouden winnen. Ik vond de Denen erg goed roeien.”
Na de finale van de dames dubbelvier had Nederland nog drie ijzers in het vuur: Roel Braas (M1x), Inge Janssen (W1x) en de Holland Acht. Terwijl hij zijn dames de zilveren medaille zag krijgen durfde Simon er wel een voorspelling tegenaan te gooien: brons voor Braas, zo wist hij. En Inge Janssen? Die zou ook wel brons gaan winnen, was de stellige overtuiging van de 42-jarige vedette. Over de Holland Acht zei hij niks, maar Simon benadrukte wel dat zo’n reeks medailles aanstekelijk werkt. “Dan gaat iedereen vanzelf winnen”, wist hij uit ervaring.
Maar zo vanzelfsprekend was dat allemaal niet. Braas roeide in zijn finale tegen drie roeiers die allemaal de eindstrijd haalden in Londen. En de Litouwer Mindaugas Griskonis won de B-finale. Daar zomaar even aan voorbij roeien is makkelijk gezegd dan gedaan – ook als je, zoals Braas had aangekondigd, een zo vlak mogelijk race wilt varen. De insteek van de Nederlander bleek echter een goede keus. De omstandigheden op de Guadalquivir waren namelijk verre van gemakkelijk. Een fikse bries tegen zorgde voor lang uitgesmeerde wedstrijden, en de hoge temperaturen in zuid-Spanje deden de rest: ploegen die hard uit de startblokken schoten krijgen het vrijwel allemaal moeilijk in het tweede deel van de race. De stoïcijns roeiende Braas kon daarom de overmoedige Griskonis halverwege de race inpakken, en roeide op gepaste afstand van zowel Synek als Hacker naar de bronzen medaille.
Ook Inge Janssen moest het van het tweede deel van haar race hebben. De Utrechtse had het in haar finale verre van makkelijk tegen ervaren krachten als Mirka Knapkova en Frida Svensson. “Na de eerste 500 meter dacht ik al ‘au’”, vertelde de skiffeuze. “Het voelde gewoon heel zwaar. Het tempo was enigszins laag, mijn riemen stonden net iets te zwaar, maar daardoor had ik net een goed ritme. Toen die Duitse eenmaal wegviel zag ik dat ik het kon. Je krijgt extra energie. Ik voelde toen wel dat er nog wat in zat, en ik wist dat Dovgodko in kon stoten en toen ik dat zag dacht ik ’nu moet ik er volle bak voor gaan en de finaleklap geven.”
Met zes medailles uit zes finales was het aan de Holland Acht om de kers op de taart te leggen. De ploeg vol jonge honden slaagde met vlag en wimpel in die opzet. Na een wat afwachtende start schoven de acht roeiers en stuurman Peter Wiersum stukje bij beetje naar voren. Even leek het er zelfs op dat regerend olympisch kampioen Duitsland moest vrezen voor de eerste plek, maar in de laatste vijfhonderd meter ontbrak het de Nederlanders aan een extra versnelling. De Duitsers bouwden hun voorsprong weer iets uit en ook de ervaren Poolse ploeg schoof langszij. Dat kon de pret echter niet deren: de bronzen medaille was voor de roeiers een schitterende beloning. “De Holland Acht is terug”, glimlachte slagman Govert Viergever, die benadrukte dat hij zin had om met deze jonge ploeg door te pakken.
De sfeer in het Nederlandse kamp was vanzelfsprekend uitgelaten door de vele successen. Je zou daarom bijna vergeten dat er ook vijf Nederlandse ploegen in de B-finale roeiden. Zij zullen met een jaloerse blik hebben gekeken naar de mooie prestaties ’s middags. Maar echte afgunst? Nee, dat was nergens te zien. De Nederlandse equipe lijkt meer dan ooit een team – met roeiers die elkaar feliciteren, informeren naar elkaars prestaties en met coaches die enthousiast meefietsen met alle ploegen, niet alleen hun eigen boot. Dat klinkt wellicht wat gezapig, maar die sfeer heeft lang niet altijd over de equipe gehangen. Het waren vaak eilandjes, die vooral met zichzelf bezig waren. “We doen niks anders dan vorig jaar”, vond Diederik Simon, die er niet in mee wilde dat verandering in sfeer bepalend kan zijn voor succes. Dat klopt: sfeer alleen misschien niet. Maar met alleen een goed trainingsprogramma win je ook niet automatisch medailles. Een positieve vibe biedt simpelweg een betere voedingsbodem dan negativiteit.
En natuurlijk moet er worden benadrukt dat we hier praten over een Europees kampioenschap roeien. Een toernooi waar grote roeilanden als Nieuw-Zeeland, Australië, de Verenigde Staten, Canada en Groot-Brittannië niet aanwezig waren. Dat Nederland dan zeven medailles haalt is mooi, maar geeft geen zekerheid over de toekomst; het is veelbelovend, niet zaligmakend. De ploegen die nu op het podium staan zullen zich moeten realiseren dat ze er tijdens de wereldbekerwestrijden in Eton en met name Luzern nog een schepje erbij moeten doen om wederom in de top te eindigen. En de ploegen die geen finale haalden moeten zich achter de oren krabben in de wetenschap dat de helft van de roeiwereld er niet bij was in Sevilla. Maar op een zonnige dag als vandaag moet je niet alleen bezig zijn met relativeren. Je moet de prestaties zien zoals ze zijn: mooi. Vandaag is de dag van het genieten. Morgen, mañana, kijken we pas weer verder.
De reacties van de zeven medaillewinnende ploegen zijn allemaal terug te luisteren via de Soundcloud van NLroei. Van Marie-Anne Frenken (LW1x) tot en met Govert Viergever (M8+): van alle ploegen is er een opname!
Evenement: European Rowing Championships
Datum: 31 mei t/m 2 juni 2013
Locatie: Sevilla (ES)



