Vierduizend woorden, vijf maanden speurwerk en meer dan twintig (anonieme) interviews met betrokkenen en één potentiële rechtzaak: het zijn enkele cijfers die passen bij het hoofdartikel van het vandaag uitgebrachte Varsity Magazine. Hoofdredacteur Coen Eggenkamp en Volkskrant-journalist en voormalig toproeier Tjerk Gualthérie van Weezel plozen meticuleus na hoe het project Holland Acht in 2012 nu precies is verlopen. Een botsing in slow-motion, zo noemen ze het. Dat het een moeizame weg was zal geen geheim zijn. Maar het kijkje achter de schermen laat veel meer zien: frustratie, slecht management, burgerlijke ongehoorzaamheid en een ongezonde dosis wantrouwen. Onderstaande is een beschouwende samenvatting van het artikel.
Het artikel over de Holland Acht (hier terug te lezen in PDF) begint na het WK van 2010. NOC*NSF is in de persoon van technisch directeur Maurits Hendriks ontevreden over het coachkader van de KNRB. Er zit volgens de voormalig hockeycoach te weinig klasse bij de coaches: Dave McGowan (zwaar) en John Faulkner (licht) leggen niet genoeg gewicht in de schaal. Dat René Mijnders technisch directeur van de roeibond zint de nationale sportkoepel ook niet bijzonder: NOC*NSF ziet hem liever op de kant met een toeter in de hand dan achter de papieren om subsidies binnen te hengelen. Er moet na Nieuw-Zeeland hoe dan ook iets gebeuren.
Om de tegenvallende prestaties in het coachkader op te vangen wordt begin 2011 Antonio Maurogiovanni gehaald, een Italiaan wiens komst door verschillende partijen wordt ondersteund en daardoor een riant salaris kan afdwingen voor zijn verdiensten. Maar past de Italiaanse coach wel in Nederland? Maurogiovanni is een stugge man die gewend is te werken in landen waar het woord van de coach wet is. In Nederland blijkt men al snel wat mondiger te zijn dan hij had verwacht en technisch directeur René Mijnders manoeuvreert zich vaak op ongemakkelijke wijze door ingewikkelde situaties heen. De roeiers zijn bovendien recalcitrant en dwingen in sommige kwesties hun eigen gelijk af.
Het is, met andere woorden, een weinig vruchtbare situatie. Onder leiding van Maurogiovanni en Dave McGowan, die achter zijn oude mentor als secondant fungeert, ligt de focus op fysiek sterker worden. Lange, zware trainingen en veel onderlinge sparsessies. Maar de roeiers voelen dat als een blijk van wantrouwen aan hun adres als het op hun motivatie aankomt, een gevoel dat versterkt wordt door soms subjectieve beslissingen die bij de eigenzinnige Nederlandse atleten niet goed vallen. Het WK in Bled, waar tickets voor de Olympische Spelen te verdienen zijn, verloopt in zekere zin goed. Alledrie de zware mannenploegen nomineren zichzelf voor de Spelen – maar Maurits Hendriks van NOC*NSF ziet dat er binnen het coachkader nog altijd te weinig structuur wordt afgedwongen vanuit René Mijnders.
Maar er wordt niet ingegrepen vanuit de KNRB. Bestuurslid Ingrid Munneke is van mening dat alles onder controle is. En dus rijdt de trein in slow-motion verder, op weg naar de botsing. Maar het gaat hortend en stotend. De meeste roeiers zijn onzeker over hun positie, over de selecties, over het gebrek aan technische coaching en met name over de tandem McGowan-Maurogiovanni. Anderen willen juist dat er minder gepraat en meer geroeid wordt. Maar allen zien ze baat bij een meer prominent coachende René Mijnders. Als Antonio Maurogiovanni in december 2011 een maand naar zijn familie in Australië gaat en Mijnders de coaching op zich neemt veert de ploeg op. Maar het is van korte duur.
De onvrede over het coachkader komt tot ontploffing tijdens een trainingskamp in Varese in maart 2012. De roeiers muiten als de schijn van partijdigheid wordt gewekt tijdens selectieraces in de twee-zonder; Diederik Simon en Olivier Siegelaar mogen om discutabele redenen meeroeien in de finale. De andere finalisten roeien onverrichter zake terug naar de roeivereniging – daarbij de directe opdrachten van de coaches negerend. Het is het begin van de openlijke revolte tegen Maurogiovanni en diens eindeloze selecties, ingezet door mondige roeiers met veel ervaring die zich niet zomaar voor een karretje willen laten spannen.
In juni barst de bom: in een curieuze serie gebeurtenissen, waaronder een totaal mislukte ‘interventietraining’ vanuit NOC*NSF waarbij het ontbreken van teamspirit op pijnlijke wijze aan het licht komt, wordt Antonio de wacht aan gezet en gaat Mijnders coachen. Het betekent gezichtsverlies voor iedereen: NOC*NSF had volgens eigen zeggen de problemen al zien aankomen, Mijnders bezwoer al sinds 2010 dat de situatie onder controle was en de KNRB kampt met een dure coach die nu op non-actief is gezet. De noodgreep levert een maand later ook niet het gehoopte schokeffect op. De Holland Acht komt in de buurt van het podium, maar grijpt naast een medaille.
De naweeën van de mislukte exercitie van de Holland Acht zijn nog altijd voelbaar. Joop Alberda werd door NOC*NSF naar de KNRB gestuurd om orde op zaken te stellen. René Mijnders moest het veld ruimen als technisch directeur van de roeibond, maar blijft nog aan als coach. Contracten met Dave McGowan en John Faulkner zijn niet verlengd. En Antonio Maurogiovanni? Die is nog altijd in dienst. En de ontslagprocedure ligt gevoelig. Bronnen rondom de roeibond vertellen dat de KNRB overwoog middels rechtswege publicatie van het artikel in Varsity Magazine te voorkomen. Het laatste woord is in ieder geval nog niet gevallen.
Liefhebbers kunnen het Varsity Magazine, inclusief DVD met oude roeibeelden, nog krijgen tegen een (vrijwillige) bijdrage aan de Club van Broekhuijzen. Er zijn weinig exemplaren dus wees er snel bij door een mail te sturen naar de hoofdredacteur. De auteurs geven tenslotte te kennen de feiten op te hebben willen schrijven en de interpretatie over te willen laten aan de roeiwereld.
