3

Britten domineren laatste finaledag olympisch roeitoernooi

Maar Denemarken levert beste prestatie overall

Met één Nederlandse boot in de finales van zaterdag was de kans klein dat oranje de show zou gaan stelen. Thuisland Groot-Brittannië kon dan ook met die eer strijken. Met vier finales en drie medailles, waarvan twee keer goud, onderstreepten de Britten hun dominantie in de roeisport. Dat er op meerdere manieren geschiedenis werd geschreven was daarbij een bonus: de lichte dames Katherine Copeland en Sophie Hosking waren de eerste lichte vrouwen die namens Groot-Brittannië kampioen werden. En de vier-zonder met Andrew Triggs Hodge, Tom James, Peter Reed en Alex Gregory prolongeerde de titel en bracht het aantal opeenvolgende gouden vier-zonder-medailles op vier. Nederland moest genoegen nemen met plek vijf.

“Tot de vijfhonderd meter lagen we er volgens mij goed bij,” vertelde Mechiel Versluis na afloop. Maar daarna rommelde het volgens de slagman van Okeanos een beetje uit elkaar onder invloed van de wind en het moeilijke water. In baan twee hadden de Nederlanders geen kans om richting het brons te varen, terwijl daar vooraf wel een klein beetje op gehoopt was. Zeker toen bleek dat de Nederlandse vier-zonder baan 6 had geloot. Na twee wedstrijden op de lage nadeelboeien leek het er op dat de Holland Vier eindelijk eens geluk zou hebben. De organisatie deelde banen echter op het laatste moment opnieuw in, waardoor Mechiel Versluis, Ruben Knab, Boaz Meylink en Kaj Hendriks van baan zes naar baan twee verhuisden.

De ingreep van FISA was de afgelopen meermaals het onderwerp van gesprek. Dat de wind van invloed zou zijn was geen nieuws: ook in 2005 (wereldbekerwedstrijd) en 2006 (WK) was de wind de hoofdrolspeler. Bij zijwind was het water van Eton Dorney weinig eerlijk. Iets wat Matt Smith, executive director van wereldroeibond FISA, ook toegaf: “Ik zou liegen als ik zou zeggen dat het perfecte en eerlijke omstandigheden waren. Maar wil je de Spelen winnen, dan moet je accepteren dat die omstandigheden er kunnen zijn, en er ook adequaat op handelen in heats en halve finales.” Maar het maakte niet uit wat Smith zei: er was kritiek toen er niet werd ingegrepen op de eerste finaledag – toen de mannen dubbeltweetjes, lichte vier-zonders en vrouwenachten over de baan gingen – en er was ook kritiek toen er wel werd ingegrepen de laatste paar dagen. Een juiste beslissing was er in dezen niet. Behalve dan dat Eton niet geschikt is voor een olympisch roeitoernooi. Maar ja, die beslissing kan moeilijk ongedaan worden gemaakt. Over vier jaar, als de olympische familie neerstrijkt in Rio, is het misschien beter – ook al beginnen nu al verhalen over een te korte baan de kop op te doen.

Ondanks de bijzondere prestatie van Groot-Brittannië is het land niet het meest succesvolle roeiland hier op de Spelen. Die titel gaat ontegenzeggelijk naar Denemarken. Vijf ploegen gingen namens de Denen naar het olympische roeitoernooi. Skiffeur Henrik Stephansen had als lichte roeier nooit een kans in de open klasse, maar de vier andere ploegen haalden allemaal met als slechtste prestatie een vierde plek van de lichte roeisters Juliane Rasmussen en Anne Lolk Thomson, die gisteren hun meerdere moesten erkennen in Groot-Brittannië (goud), China (zilver) en Griekenland (brons).

De mooiste medaille van de Denen was ontegenzeggelijk die van Mads Rasmussen en Rasmus Quist. De lichte Deense veternanen, die alweer aan hun derde Spelen bezig waren als team, maakten hun naam eindelijk waar. Na wereldtitel in 2006 en 2007, het wereldrecord in Amsterdam in 2007 en meerdere wereldbekeroverwinningen was nu eindelijk de missende plak van hen: goud in de lichte mannen dubbeltwee. De Britse roeiers Zac Purchase en Mark Hunter waren ontroostbaar. “Het spijt me dat we niet hebben kunnen brengen wat iedereen van ons verwacht had,” huilde Purchase naderhand. Zilver voelde voor hen niet als een overwinning na een moeizaam seizoen, maar als een groot verlies.

De finale van de mannen dubbeltwee begon opmerkelijk. Na een goede start blokkeerde het bankje van Purchase in de eerste honderd meter van de wedstrijd en werd de race door materiaalpech afgevlagd. De kampen waren verdeeld: genoeg mensen op de kant vertrouwden het niet, al bleek uiteindelijk dat er inderdaad wat aan de hand was geweest met het bankje van Purchase. Na een spoedreparatie gingen de boten wederom van start, en nam Groot-Brittannië lang aan de leiding. Pas in de laatste vijfhonderd meter klopte Denemarken nadrukkelijk op de deur bij de Britten, om vervolgens in de laatste honderd meter voorbij te stomen. Nieuw-Zeeland werd uiteindelijk derde, en de Portugezen, gecoacht door Nederlander Mark Emke, kwamen op de zesde plek binnen.

Het succes voor de Denen was toen nog niet voorbij. In de laatste finale van de dag, die van de vrouwen skiff, bleek nog een bijzonder prestatie te schuilen. De 27-jarige Fie Udby Erichsen roeide zichzelf naar een zilveren medaille achter de ontketende Mirka Knapkova (Tsjechië) die, zoals na afloop bleek, met een ribfractuur had geroeid. Maar dat kon haar kennelijk niet deren. De regerend wereldkampioene was op het juiste moment goed genoeg, en won het derde goud voor Tsjechië ooit, en het eerste skiffgoud. Legendarische roeier Vaclav Chalupa, die zelf vaak dichtbij een olympische titel was, kon zijn tranen niet in bedwang houden op de kant. “Kennelijk moest ik stoppen met roeien om het Tsjechische succes te laten komen. Eerst Ondrej in 2010, toen Mirka in 2011 en nu weer Mirka. Het is fantastisch, ik heb er geen woorden voor,” sprak de drievoudig winnaar van WK-zilver in de mannen skiff.

Het brons in de vrouwen skiff was voor de Australische Kim Crow, die daarmee een indrukwekkende prestatie leverde en aan het olympische roeitoernooi twee medailles heeft overgehouden: zilver in de dubbeltwee en brons in de skiff. De laatste keer dat iemand dat kunstje opvoerde was in 1992, toen de Roemeense Elisabeta Lipa, die in Barcelona goed was voor goud in de skiff en zilver in de dubbeltwee.

De skiff-finale bij de vrouwen was het einde van een fantastisch roeitoernooi met schitterende resultaten. Meer dan 25.000 fans zaten dagelijks op de tribunes, schreeuwden de longen uit hun lijf – toegegeven, vooral voor de Britse ploegen. Maar ook voor Hamadou Djibo Issaka, de tuinman uit Niger die de harten van het publiek veroverde. Ook voor de Zuid-Afrikanen, die voor het eerst in de geschiedenis een gouden medaille wonnen. En ook voor Iztok Cop en Luka Spik, de oude vossen uit Slovenië die met een bronzen medaille hun indrukwekkende carrière afsloten. Organisator LOCOG wist aan het einde van de Spelen bekend te maken dat Eton Dorney de populairste olympische venue was van allemaal. Meer dan 97 % van de toeschouwers was positief over de locatie. Ondanks de regen, ondanks de wind. Het maakte allemaal niet uit. En bovendien: over vier jaar, als de stranden van de Copacabana roepen en de Braziliaanse zon op de toeschouwers schijnt, heeft niemand het meer over die vermaledijde Engelse zomer.